Je zit ’s avonds op de bank, je hond ligt heerlijk tegen je aan en dan… gebeurt het. Eerst die zachte plof. Dan die lucht. En je hond? Die kijkt jóu aan alsof jij het was.
Laat jouw hond ook veel scheten? Dan ben je in goed gezelschap. Bij ons was Tommy, onze Labradoodle, daar een tijdlang kampioen in.
Hij kon op precies het verkeerde moment een wolk produceren waar de hele woonkamer stil van werd. Grappig voor twee weken. Daarna wil je vooral weten waar het vandaan komt.
Eerst het goede nieuws: een windje hier en daar is heel normaal. Een hond met werkende darmen laat scheten, punt.
Het wordt pas iets om aan te pakken als het de hele dag doorgaat, als je hond onrustig wordt van zijn eigen buik, of als je visite voorzichtig begint te vragen of er misschien iets in de vuilnisbak ligt.
En meestal? Dan ligt het antwoord gewoon in zijn voerbak. Daar gaan we.
Waarom laat mijn hond zoveel scheten?
Gas komt er op maar twee manieren in: je hond slikt het in, of het ontstaat in zijn darmen. Vrijwel elke oorzaak valt onder een van die twee. We lopen ze even langs.
Schrokken en lucht happen
Ken je dat? Een hond die zijn bak leeg heeft voordat jij je eigen bord op tafel hebt gezet? Bij elke hap gaat er lucht mee naar binnen. Aerofagie heet dat, en het is een van de meest onderschatte oorzaken.
Honden met een platte snuit, zoals de Franse Bulldog, de Boxer en de Boston Terriër, hebben er extra last van. Door de bouw van hun kop happen ze sowieso meer lucht, ook als er helemaal geen eten in de buurt is.
Eten vlak voor of na een flinke ren- of speelsessie doet hetzelfde. Een hijgende hond die aan zijn bak begint, slikt tussen elke hap door lucht mee.
Te veel onverteerbaars in de bak
Hier valt voor de meeste honden de grootste winst te halen.
Wat je hond niet verteert in zijn dunne darm, komt onverteerd aan in de dikke darm. Daar wachten bacteriën die er wél raad mee weten. Die gaan aan de slag, en daarbij komt gas vrij. Simpel gezegd: hoe meer er onverteerd aankomt, hoe meer er uitkomt.
De bekendste boosdoeners zijn peulvruchten. Soja, erwten, bonen en linzen bevatten suikers die een hond niet goed kan verteren. Ook sterk fermenteerbare vezels, resistent zetmeel en fructose spelen een rol.
Kool, broccoli en bloemkool zijn een verhaal apart. Die zorgen niet per se voor méér gas, maar wel voor gas dat een stuk minder fris ruikt.
Zuivel? Liever niet
Veel volwassen honden verdragen lactose slecht. Een restje melk in het bakje, een stukje kaas als beloning tijdens het trainen, en je hebt een middag knorrende darmen te pakken. Zonde, want het is zo makkelijk weg te laten. (Sorry, kaasliefhebbers.)
Iets gevonden wat niet mocht
Bedorven eten uit de vuilnisbak, iets ondefinieerbaars uit de berm, de restjes van de barbecue van gisteren. Komt de winderigheid ineens opzetten en is het na een dag weer over? Dan is dit meestal de verklaring.
Te snel overgestapt op ander voer
De darmflora van je hond is ingesteld op wat hij normaal krijgt. Gooi je dat van de ene op de andere dag om, dan hebben die bacteriën tijd nodig om bij te trekken. En in die tussenperiode kan het flink rommelen.
Goed om te weten: ook een overstap naar béter voer kan in de eerste week juist meer wind geven. Dat betekent niet dat het nieuwe voer niet deugt. Dat is gewoon de overgang.
Er speelt iets in zijn darmen
Soms is winderigheid geen voedingskwestie maar een symptoom.
Een darmontsteking, een alvleesklier die te weinig verteringsenzymen aanmaakt of parasieten zoals giardia kunnen allemaal voor overmatig gas zorgen.
Aan welke signalen je dat herkent, lees je verderop bij de dierenarts.
Mijn hond laat stinkende scheten, waar komt die lucht vandaan?
Veel gas en stinkend gas zijn twee verschillende dingen, met twee verschillende oorzaken. Handig, want dan weet je ook waar je moet zoeken.
Random feit: het grootste deel van wat je hond produceert, ruik je helemaal niet. De stank komt van een kleine hoeveelheid zwavelverbindingen, vooral waterstofsulfide. Jawel, dat rotte-eierenluchtje dat in je gordijnen blijft hangen.
En waar komt die zwavel vandaan? Vooral uit eiwit. Voer met veel vlees geeft daardoor eerder een doordringende lucht dan voer met weinig vlees. Koolsoorten, noten en kruiden doen hetzelfde.
Dat verklaart iets waar veel baasjes van in de war raken. Je stapt over op voer met meer en beter vlees, en de scheten worden minder vaak maar ruiken heftiger. Geen fout. Gewoon scheikunde.
Mijn hond laat scheten in zijn slaap, is dat erg?
Meestal niet. Tijdens de slaap ontspannen alle spieren, ook die rond de anus. Gas dat er al zat, glipt er dan uit zonder dat je hond er iets van merkt. Hij ligt heerlijk te dromen, en jij zit met de gevolgen.
Laat je hond alleen in zijn slaap een windje en heeft hij verder nergens last van? Dan heb je gewoon een heel ontspannen hond.
Ga pas nadenken als er een bolle buik bij komt, als hij onrustig ligt te draaien, of als je overdag dezelfde klachten ziet.
Wat kun je zelf doen tegen de scheten van je hond?
Begin bij de dingen die niets kosten. Je zou verbaasd zijn hoe vaak het daar al mee opgelost is. Probeer de tips één voor één, dan weet je ook wat er écht werkt.
Rem het schrokken af
Een antischrokbak met verhogingen dwingt je hond om hapjes te nemen in plaats van alles in één keer naar binnen te werken. Een likmat of voerpuzzel werkt ook, en maakt etenstijd meteen een stuk leuker. Bij een echte schrokker zie je het verschil vaak al binnen een paar dagen.
Kleinere porties, verspreid over de dag
Twee of drie kleinere maaltijden zijn lichter voor de darmen dan één grote berg. Geef ze op een rustige plek. Een hond die denkt dat er een tweede hond meekijkt, gaat vanzelf sneller eten. Eerlijk is eerlijk: niemand eet ontspannen met iemand die over zijn schouder meekijkt.
Eerst bijkomen, dan pas eten
Na de wandeling of het spelen eerst even uithijgen, daarna pas de bak. Scheelt een hoop lucht. En een vaste volgorde (wandelen, rust, eten) geeft je hond meteen duidelijkheid.
Ga vaker een blokje om
Beweging brengt de darmen op gang, en darmen die goed doorwerken houden gas minder lang vast. Win-win: jij een frisse neus, hij een rustiger buik.
Lees het etiket
Kijk waar de eiwitten en koolhydraten vandaan komen. Staan soja, erwten, bonen of linzen hoog in de lijst? Dan heb je een verdachte te pakken. Let vooral op bij graanvrij voer, want daarin hebben peulvruchten vaak de plek van granen ingenomen.
Wissel van eiwitbron
Vermoed je dat je hond iets specifieks niet verdraagt? Dan kom je daar alleen achter door te versimpelen. Bij Tommy bleek kip de boosdoener. Dat ontdek je niet met voer waar zes vleessoorten door elkaar zitten. Dat ontdek je door één vleessoort te kiezen en die een paar weken vol te houden. Verandert er niets, dan probeer je de volgende. Bewerkelijk? Ja. Maar het is de enige manier om het zeker te weten. Meer hierover lees je in mijn artikel over hypoallergeen hondenvoer.
En wat je ook aanpast: doe het rustig. Bouw nieuw voer op over zeven tot tien dagen. Anders weet je achteraf niet of de klachten door het voer kwamen of door het tempo waarin je het introduceerde.
Wanneer ga je met winderigheid naar de dierenarts?
Winderigheid op zichzelf is zelden reden tot zorg. In combinatie met andere signalen wel. Maak een afspraak als je een van deze dingen ziet:
- Diarree of juist harde, moeizame ontlasting
- Braken
- Gewichtsverlies zonder dat je minder bent gaan voeren
- Een bolle of gespannen buik
- Hoorbaar rommelende of borrelende darmen
- Een hond die zichtbaar pijn heeft of niet tot rust komt
Ga direct als je hond een opgezette, harde buik heeft, onrustig is en probeert te braken zonder dat er iets komt. Dat kan wijzen op een maagtorsie, en dan telt elke minuut. Bel meteen je dierenarts of de dierenartsenspoedpost.
Voer waarvan je kunt zien wat erin zit
Loop je het rijtje oorzaken langs, dan komt bijna alles neer op hetzelfde: weten wat je hond binnenkrijgt. Je kunt nu eenmaal niet uitsluiten wat je niet kunt lezen.
Daar zit voor mij de aantrekkingskracht van vers hondenvoer op maat. Bij Butternut Box staat op elke verpakking welke vleessoort erin zit en welke groenten erbij zijn gegaan, met per recept één dierlijke eiwitbron.
Voor Tommy was dat precies wat we nodig hadden: de recepten met kip lieten we gewoon staan, de rest bestelden we.
Het merk geeft daarbij aan dat de recepten gescheiden worden bereid en na het koken worden getest op eiwitten van andere diersoorten, om kruisbesmetting te voorkomen. Klinkt technisch, maar het maakt echt uit.
Uitzoeken waar je hond op reageert werkt alleen als er echt maar één vleessoort in de bak zit. Bij brokken met een lange ingrediëntenlijst is dat vaak lastig na te gaan.
Leuk weetje: Butternut Box is ontstaan uit precies dit probleem. Oprichter Dave had een hond, Rudie, met huidproblemen, maagklachten en windjes waar niemand vrolijk van werd. Pas toen Dave zelf verse maaltijden ging maken met herkenbare ingrediënten, verdween het.
Dat heeft ook met de bereiding te maken. Brokken worden tijdens de productie op hoge temperatuur verhit en geperst.
Butternut Box gaart de ingrediënten zachtjes, op ongeveer 90°C, en noemt voor de eiwitten een verteerbaarheid tot 96%.
Dat cijfer komt van het merk zelf, maar het principe klopt: hoe beter het voer in de dunne darm wordt verteerd, hoe minder er onverteerd in de dikke darm aankomt. En juist daar ontstaat het gas.
De maaltijden bevatten ook linzen en erwten, en dat zijn nou net de peulvruchten die bij sommige honden gas geven.
Ze worden wel langzaam meegekookt, en koken maakt peulvruchten beter verteerbaar en breekt een deel van de gasvormende suikers af. Helemaal weg zijn ze daarmee niet.
Er zit bovendien veel vlees in, dus de lucht kan in het begin juist steviger worden. Scheikunde, weet je nog?
Bij Tommy zag ik in de eerste week eerlijk gezegd nog geen verschil in zijn winderigheid. Wat wél snel opviel: zijn ontlasting werd steviger en regelmatiger. Geef het dus de tijd. Bouw rustig op en kijk pas na een paar weken wat het doet.
Wat het je vooral geeft, is overzicht. Een ingrediëntenlijst die je in één oogopslag begrijpt, kant-en-klare dagporties waarmee je makkelijk kleinere maaltijden over de dag verdeelt, en de mogelijkheid om per recept van vleessoort te wisselen. Dat maakt uitzoeken waar je hond op reageert een stuk minder gokwerk. Wil je precies weten hoe het werkt? Lees dan mijn Butternut Box review.
Heeft je hond een vastgestelde voedselallergie? Overleg dan eerst met je dierenarts. Voor een officieel eliminatiedieet wordt meestal speciaal dieetvoer voorgeschreven.
Benieuwd wat het voor jouw hond kost? Dan kun je je eerste twee boxen met 50% korting proberen.
Tot slot
Winderigheid voelt als een gek onderwerp om serieus in te duiken, tot je er zelf mee zit. Het goede nieuws: het is bijna nooit ingewikkeld.
Kijk naar het tempo waarin je hond eet, kijk naar wat er in zijn bak zit, ga wat vaker een rondje lopen en verander dingen langzaam genoeg om te zien wat werkt.
Bij Tommy duurde het een paar weken voor we het patroon doorhadden. Maar we hebben het gevonden. En de bank? Die is weer een stuk gezelliger.
Veelgestelde vragen
Ja, helemaal. Een paar windjes per dag horen bij een gezonde spijsvertering. Het wordt pas een signaal als het heel vaak gebeurt, als de geur extreem is, of als er andere klachten bij komen.
Dat komt door zwavelverbindingen, vooral waterstofsulfide. Die ontstaan bij de afbraak van eiwit. Voer met veel vlees, en groenten als kool en broccoli, geeft daardoor een sterkere lucht.
Vaak wel, maar niet meteen. Reken op zeven tot tien dagen geleidelijk opbouwen, en daarna nog een paar weken om te beoordelen of het echt beter is. Stap je in één keer over, dan wordt het in het begin juist erger.
Zolang hij verder nergens last van heeft: nee. In de slaap ontspannen de spieren en komt gas dat er al zat vanzelf naar buiten.
Er bestaan middelen, maar die pakken het symptoom aan en niet de oorzaak. Bespreek het met je dierenarts, en kijk eerst naar voeding, eettempo en beweging.
Disclaimer: Deze post bevat affiliate links. Als je via deze links een aankoop doet, ontvangen wij mogelijk een kleine commissie, zonder extra kosten voor jou. We raden alleen producten aan waar we zelf achter staan en die we denken dat nuttig kunnen zijn voor onze lezers.
Deze tekst is bedoeld als algemene informatie en advies voor hondeneigenaren en is niet bedoeld als vervanging voor professioneel veterinair advies. Wij zijn een blog en geen dierenartsenpraktijk. Het is altijd raadzaam om bij specifieke vragen of zorgen over de gezondheid of het welzijn van je hond contact op te nemen met een gekwalificeerde dierenarts.
Elke hond is uniek en kan specifieke behoeften hebben, dus het is belangrijk om individuele situaties te bespreken met een professional die directe zorg kan bieden. Wij streven ernaar om nuttige en betrouwbare informatie te verstrekken, maar we kunnen geen verantwoordelijkheid aanvaarden voor eventuele gevolgen van het opvolgen van de adviezen in deze tekst. Raadpleeg altijd een dierenarts voor specifiek advies en zorg voor je geliefde viervoeter.
